Michał Stolarski
Banki stale poszukują sposobów na przyspieszenie procesów rozwoju aplikacji, aby sprostać rosnącym oczekiwaniom klientów i wymaganiom rynku. Wdrażanie platform low-code umożliwia tańsze i szybsze tworzenie rozwiązań w porównaniu z tradycyjnymi metodami rozwoju i zwinnymi metodami, ale stawia również przed bankami nowe wyzwania w zakresie organizacji zespołu, zarządzania projektami i umiejętności związanych z technologią low-code.
Prawo Conwaya głosi, że systemy projektowane przez organizację naturalnie odzwierciedlają jej struktury komunikacyjne. Zespoły będą zatem dążyć do rozwiązań, które w pewnym stopniu odzwierciedlają wewnętrzne struktury banku.
Wprowadzając technologię low-code do organizacji, kluczowe jest świadome rozdysponowanie obowiązków w ramach istniejących struktur, aby zapewnić, że jej wdrożenie nie zakłóci ustalonych przepływów pracy. Próba nagłej i drastycznej zmiany DNA organizacji stworzy przeszkody, które uniemożliwią efektywne wykorzystanie tego nowego narzędzia w codziennej działalności.
Technologia low-code działa najefektywniej, gdy jest wykorzystywana przez zespoły bezpośrednio odpowiedzialne za rozwijany produkt. Dlatego ważne jest zbudowanie struktur umożliwiających efektywną współpracę między programistami low-code a działami biznesowymi.
Jaki jest zatem model organizacji zespołów low-code w ramach bankowości i struktur sektora usług finansowych?
To zależy…
Nie ma jednego uniwersalnego modelu, ponieważ banki mają różne struktury, znajdują się na różnych etapach transformacji cyfrowej i mają różne priorytety.
Analizując działania naszych klientów korzystających z platformy Eximee, obserwujemy spektrum podejść. Na jednym krańcu spektrum znajduje się model scentralizowany, w którym zespół low-code działa w ramach centralnego działu IT lub dedykowanego centrum rozwoju technologii i jest odpowiedzialny za tworzenie aplikacji dla różnych działów banku.
Takie podejście upraszcza proces, zapewnia standaryzację i usprawnia zarządzanie bezpieczeństwem. Jest jednak mniej elastyczne i prędzej czy później prowadzi do problemów z priorytetyzacją zadań.
Centralna struktura zespołu low-code
Zdecentralizowana struktura zespołu low-code
Na drugim krańcu spektrum znajduje się model zdecentralizowany, w którym każdy dział banku posiada własne kompetencje w zakresie technologii low-code. Zespoły te tworzą rozwiązania dopasowane do swoich specyficznych obszarów, co pozwala na większą elastyczność i szybszą implementację optymalnych aplikacji. Potencjalną wadą jest jednak wyzwanie związane z utrzymaniem standardów oraz ryzyko opracowania alternatywnych rozwiązań tego samego problemu lub wyzwania.
Wybór modelu organizacyjnego dla zwinnych zespołów low-code zależy w dużej mierze od sposobu działania banku. Nasze dwudziestoletnie doświadczenie i obserwacje w branży bankowej sugerują, że większość banków segmentuje swoją działalność na różne linie biznesowe, takie jak bankowość detaliczna, bankowość korporacyjna, udzielanie pożyczek lub dokonywanie depozytów i dąży do takiej struktury organizacyjnej, która odzwierciedla ten podział.
Każdym obszarem zarządza „tribe” (w różnych bankach określane jako wydział, departament lub formacja), które odpowiada za kompleksową realizację projektów – od modeli biznesowych i analizy systemów po projektowanie i wdrażanie procesów oraz rozwiązań informatycznych.
Zazwyczaj tribe'y są wspierane przez jednostki pomocnicze, które koncentrują się na określonych aspektach technologii lub ich podstawowych systemach i operacjach bankowych – na przykład scentralizowanym zarządzaniu RODO, big data czy bezpieczeństwie. Te jednostki pomocnicze działają w wielu tribe'ach, skutecznie współpracując międzyfunkcyjnie w ramach organizacji.
W takim środowisku platformy low-code, takie jak Eximee, stają się idealnym narzędziem wspierającym szybkie dostarczanie rozwiązań dostosowanych do specyficznych potrzeb każdej jednostki biznesowej. Aby jednak działać optymalnie i w pełni wykorzystać potencjał platformy w skali organizacji, potrzebny jest model, który:
Na pierwszy rzut oka powyższe cechy mogą wydawać się sprzeczne. Jednakże ostrożny dobór procesu wdrażania technologii low-code oraz modelu operacyjnego pozwala na osiągnięcie kompromisu, który zapewni efektywną pracę zespołu.
Kluczowym aspektem prawidłowej organizacji zespołów bankowych low-code w warunkach opisanych powyżej jest dystrybucja wiedzy i umiejętności w całym banku. Oznacza to, że każdy zespół powinien posiadać niezbędne umiejętności, aby samodzielnie tworzyć rozwiązania low-code dla swojego obszaru biznesowego.
Poszczególne tribe'y muszą mieć jak największą niezależność operacyjną. Jednakże niezależna jednostka centralna – składająca się z ekspertów low-code i innych specjalistów powinna nadzorować ten proces.
Ta centralna grupa wspiera wszystkie zespoły w sektorze bankowym w tworzeniu aplikacji low-code , które odpowiadają potrzebom biznesowym i są zgodne ze standardami ustanowionymi w banku.
Do obowiązków tej grupy należy:
Zakres prac zespołu wsparcia wykracza poza technologię low-code. Wiedza i doświadczenie architektów, analityków systemów i projektantów UX będzie niezwykle cenne w ramach tej jednostki.
Ponadto programiści low-code z różnych grup mogą zostać zgrupowani w rozdziale, który będzie stanowił platformę do dzielenia się wiedzą i doświadczeniem pomiędzy zespołami tworzącymi rozwiązania dla określonych obszarów biznesowych.
Najlepszym punktem wyjścia do wdrożenia platformy low-code jest zaspokojenie konkretnej potrzeby biznesowej, która wymaga stworzenia aplikacji lub całego procesu. Bazując na naszym doświadczeniu we wdrażaniu platformy Eximee w największych bankach w Polsce, najskuteczniejsze jest dostarczenie przez dostawcę początkowych procesów na platformie low-code. Na tym etapie dostawca również szkoli i uczy zespół banku korzystania z narzędzia oraz dostosowuje je do indywidualnych potrzeb banku i istniejących rozwiązań, takich jak integracja z istniejącymi przepływami pracy. Sukces początkowych projektów nie tylko buduje zaufanie do technologii, ale także kładzie podwaliny pod dalsze skalowanie platformy w organizacji.
Po wdrożeniu pierwszej aplikacji low-code, wskazane jest kontynuowanie współpracy między zespołem banku a ekspertami Eximee. Wspólna realizacja projektu przyspiesza transfer wiedzy i pozwala zespołowi banku w pełni wykorzystać kompetencje Consdata.
Proponowany model organizacji zespołu low-code w bankach
Po tym etapie bank wdrożył narzędzie, początkowe procesy, wiedzę specjalistyczną i przeszkolił ludzi, wszystko to skupione w małym zespole, który ciągle rozwija umiejętności i zdobywa doświadczenie, realizując „niestandardowe” projekty dla poszczególnych plemion.
W dłuższej perspektywie taka agregacja umiejętności low-code znacząco ogranicza skalowalność przepływu pracy. Może to prowadzić do długich kolejek zadań do wykonania i skutkować izolacją wiedzy i umiejętności low-code w ramach pojedynczej jednostki.
Dlatego, gdy zespół osiągnie pewien poziom dojrzałości, nadchodzi czas na decentralizację umiejętności low-code w całej organizacji. Dyfuzję wiedzy można osiągnąć poprzez stopniowe przenoszenie programistów low-code do poszczególnych grup (trips) lub poprzez szkolenie i mentoring nowych programistów, którzy dołączają do poszczególnych zespołów. Zespół centralny może nadzorować początkowe projekty, a z czasem zespoły low-code w każdej grupie (trips) stają się coraz bardziej niezależne.
Nawet po utworzeniu wewnętrznych zespołów low-code banki mogą polegać na wsparciu osób z Consdata Oferujemy kompleksowe usługi realizacji projektów, konsultingu i doradztwa. Współpraca z ekspertami Eximee gwarantuje utrzymanie wysokiej jakości rozwiązań, łatwiejsze zarządzanie backlogiem oraz optymalne wykorzystanie technologii low-code na każdym etapie rozwoju.
Transfer wiedzy i rozwój kompetencji low-code
Proponowany model organizacji programistów low-code w ramach tribe'ów oferuje wiele korzyści, ale stawia też nowe wyzwania.
Niezależność tribe'ów od zespołu centralnego wspiera zwinne metodyki rozwoju i wprowadzanie innowacji w krótkich cyklach. Ponieważ każdy tribe ma własnych programistów low-code, możliwe jest szybkie tworzenie aplikacji dostosowanych do specyficznych potrzeb konkretnej jednostki biznesowej.
W proponowanym modelu zmiany w formularzach i procesach są wdrażane szybko, ponieważ obsługuje je zespół, który stworzył aplikację. Standaryzacja wymuszana przez narzędzia low-code eliminuje konieczność ponownego tworzenia szczegółów lub aktualizacji bibliotek. W przeciwieństwie do scentralizowanego modelu zespołowego, gdzie każda zmiana musi czekać w kolejce, grupy mogą w pełni wykorzystać zalety technologii low-code, szczególnie pod względem zwinności i łatwości modyfikacji.
Programiści low-code pracujący w zespołach lepiej rozumieją konkretne wymagania biznesowe, co ułatwia im tworzenie rozwiązań dostosowanych do konkretnych potrzeb.
Ten model zapewnia zespołom większą elastyczność i swobodę działania, co jest kluczowe w metodykach zwinnych. Decentralizacja wspiera zwinne umiejętności, szybsze podejmowanie decyzji i realizację projektów.
Jednostka nadzorująca zapewnia spójność rozwiązań i optymalne wykorzystanie sprawdzonych komponentów, zapobiegając powielaniu wysiłków w różnych zespołach i utrzymując wspólną wizję rozwoju. Dzięki szerokiej perspektywie i wglądowi w działania poszczególnych grup, jednostka nadzorująca może identyfikować ich potrzeby i problemy oraz proponować rozwiązania na poziomie systemowym.
Centralna jednostka ekspercka dba o to, aby rozwiązania tworzone przez różne zespoły były zgodne ze standardami branżowymi i wymogami regulacyjnymi. Promowanie najlepszych praktyk i dzielenie się wiedzą w ramach społeczności low-code wspiera rozwój umiejętności w całej organizacji.
Chociaż jednostka centralna może nadzorować standardy, zbyt duża autonomia poszczególnych zespołów może prowadzić do niespójności w sposobie tworzenia rozwiązań i utrudniać utrzymanie spójności procesów.
Niezależne zespoły mogą mieć trudności ze skuteczną współpracą i dzieleniem się wiedzą, co może skutkować duplikacją rozwiązań lub wyzwaniami w zakresie koordynacji działań w ramach większych projektów.
Jeśli komunikacja między plemionami a jednostką centralną jest słaba, istnieje ryzyko, że wiedza na temat platformy i rozwiązań low-code zostanie skoncentrowana w jednym zespole. Może to utrudnić szybkie skalowanie rozwiązań i wdrażanie zmian w całej organizacji.
W rezultacie model ten wymaga ścisłego monitorowania spójności i jakości rozwiązań, a także efektywnej współpracy między zespołami i scentralizowanym centrum wiedzy.
Rekomendacja Grzegorza Rębacza
Wdrażanie platform low-code i zwinnych zespołów w bankach to proces wymagający strategicznego podejścia. Dobrze zaplanowana struktura zespołu, zwinne zasady i efektywne dzielenie się wiedzą między zespołami mogą znacznie przyspieszyć transformację cyfrową i umożliwić bankom szybszą adaptację do zmieniających się potrzeb rynku.